Bíllinn minn er bráðum tíu ára, og ekinn 34.996 km. Leshringur einu sinni í mánuði, tannlæknir tvisvar á ári. Annað ekki. Það eru einu ferðirnar sem ég fer ein. Annarra erinda förum við alltaf bæði og notum þá Williams bíl. Ég læt mig hafa það, þó mér finnist hann keyra eins og gamalmenni, því ef ég keyri situr hann stynjandi og emjandi við hliðina á mér. Honum finnst ég nefnilega afleitur bílstjóri. Mér þykir þetta leitt, því ég hef gaman af að keyra, en hvað gerir maður ekki fyrir heimilisfriðinn.
"A person’s maternal ancestry is traced by mitochondrial DNA or mtDNA for short. Both men and women possess mtDNA, but only women pass it on to their children.
So we all inherit our mtDNAs from our mothers, but not from our fathers. Your mother inherited it from her mother, who inherited it from hers, and so on back through time. Therefore, mtDNA traces an unbroken maternal line back through time for generation upon generation far further back than any written record."
---------------------
Elín Jónsdóttir 1942
--------------------
Ingibjörg Elín Elíasdóttir 1910-1958,
húsfreyja á Ísafirði.
--------------------
Guðríður Elísabet Jónsdóttir 1888-1911,
húskona í Hnífsdal.
--------------------
Kristín Gísladóttir 1866-1958,
verkakona í Súðavík.
--------------------
Hinrika María Pálsdóttir 1845-1884
húsmannskona í Súðavík.
--------------------
Guðrún Jóhannsdóttir 1815-1901
húsfreyja á Kirkjubóli, Ísafjarðarsókn.
-------------------
Elísabet Hinriksdóttir 1797-1850
húsfreyja á Dvergasteini í Súðavíkurhr., Ís., og víðar.
-------------------
Guðrún Pétursdóttir 1769-1834
húsfreyja í Seljalandi, Eyrarsókn í Skutulsfirði, Ís.
-------------------
Elísabet Tyrfingsdóttir 1739-1803
húsfreyja í Seljalandi, Eyrarsókn í Skutulsfirði, Ís.
-------------------
Guðrún Árnadóttir, f. Um 1705
húsfreyja á Sæbóli á Ingjaldssandi.
Ættuð úr Dýrafirði.
--------------------
Þrjúhundruð ár. Tíu konur. Allar fæddar við sjávarsíðuna á Vestfjörðum, allar – nema ein (ég) - bjuggu þar alla ævi. Í misgóðum húsakynnum börðust þær við kulda, fátækt, sjúkdóma og óblíð náttúruöfl. Þær ólust upp við signa ýsu, herta þorskhausa, saltfisk og tros með tólg. Súrt slátur og graut. Þær voru skapstórar konur, forkar til allrar vinnu, útsjónarsamar og úrræðagóðar.
Hér sit ég svo, endahnútur þessa stolta kvenleggs, með kviðinn sneisafullan af svínakjöti og kjúklingi, sósum og sætindum, í trássi við það sem meðfæddir arfberar vita að hæfir mér best. Má ég biðja um soðna ýsu og hamsatólk, takk!
Í glanstímaritum má sjá tweedklæddar hefðarfrúr halla sér uppað snyrtilegri hestagirðingu, í glansandi leðurstígvélum og með vel burstaða veiðihunda sér við hlið, eða þá þær ganga um rósagarðinn með körfu á handleggnum og tína blóm. Ekkert er eins fjarri sanni. Raunveruleikinn erum við Eleanor, bagsandi, blautar og forugar, á móti stormi og regni, í úlpum, grænum vaðstígvélum og með húfur niður fyrir eyru, með Rory og Tess, álíka blaut og drullug, okkur við hlið. Í hendinni höldum við svo á pokum með því sem ábyrgir hundaeigendur skilja aldrei eftir á víðavangi.
Jólasveinninn með dótapokann hefur alltaf verið til. Hann var á eldhúsveggnum í Skriðu á hverjum jólum, og ég grandskoðaði leikföngin í pokanum með aðdáun - og öfund. Hann er svo gamall að þegar ég fyrst sá hann þekkti ég alls ekki þennan rauðklædda Kláus sem jólasvein, heldur bara gömlu jólasveinana og Grýlu.
Ég veit ekki hver gaf okkur jólasveininn, en hann hefur fylgt mér alla tíð, og nú er hann hér í eldhúsinu. Nokkuð slitinn og viðgerður, en alltaf jafn hress og kátur.
Á jólunum er fortíðin nálægari en aðra tíma ársins. Minningar, bæði sætar og beiskar, fylla hugann, og dauðir hlutir, eins og eldgamalt jólaskraut, verða alltíeinu ákaflega hjartfólgnir. Þetta par hefur fylgt mér alla ævi. Þau stóðu á stofuskápnum í Skriðu á hverjum jólum, og sem betur fer eru þau enn til. Snjókarlinn glitraði meira í þá daga, og engillinn hafði næfurþunna vaxvængi. Mér fannst hann ævintýralega fallegur. Þetta eru kerti, bæði hafa kveik á kollinum, en þau eru alltof verðmæt til að það verði nokkurntíma kveikt á þeim. 
Aðventuljósið er komið í gluggann. Pabbi fékk þetta ljós í jólagjöf frá Sísí og Halla fyrir mörgum, mörgum árum. Ætli þau séu ekki farin að nálgast 30. Hann hélt mikið uppá ljósið, og hafði kveikt á því í glugganum hjá sér frá því að aðventa hófst og stundum fram undir páska. Ljósið hefur lýst upp jólin hjá mér síðan hann flutti í Sunnuhlíð. Það hefur aldrei bilað, og ég hef aldrei þurft að skipta um peru, sem er eins gott, því ég get ekki ímyndað mér að það væri auðvelt að nálgast varaperu í svona gamalt ljós.
Nú eru matvöruverslanir og bakarí full af “mince pies” og þær fáu húsmæður hér sem ennþá baka, bjóða gestum uppá þær heimabakaðar. Þær tilheyra jólahaldinu hér, eins og laufabrauðið og smákökurnar heima. Mince pie er nokkurskonar deigform, sem fyllt er með rúsínu og sveskjukássu, og lok sett á. Það er svolítið ruglandi að mince er líka orðið yfir nautahakk. William þykir þetta bakkelsi geysigott og hesthúsar þær í tugatali, en ég læt þær alveg eiga sig.
Ég fægði ketilinn í dag. Það hefur verið fastur liður í jóla-undirbúningi svo lengi sem ég man. Mamma átti þennan ketil, og fægivinnan var oftast í mínum verkahring. Eftir að mamma féll frá fór mikið af búslóðinni okkar forgörðum, og ketlillinn hefði farið sömu leið, því þegar ég var 15 ára fannst mér hann lítið spennandi. Bogga frænka tók ketilinn að sér, en stuttu áður en hún dó sendi hún mér hann. Þá var ég orðin nógu þroskuð til að kunna að meta hann.
Það vildi svo skemmtilega til að mamma Williams átti líka svona ketil, svo nú eru þeir tveir sem ég fægi fyrir hver jól.
Við vöknuðum upp um miðja nótt við refaskræki, því hérlendir refir gagga ekki eins og frændur þeirra heimskautarefir. Þeir gelta skrækum rómi. Tess hóf upp raust sína til að láta rebba vita að hér byggi hundur, og hann þagnaði. Það er mikið um refi hér, enda eru refaveiðar nú bannaðar. Eftir að dimmir á kvöldin fara þeir á stúfana að leita sér að æti, og garðurinn hjá okkur er vinsæll, því stundum detta molar af fuglaborðinu.
Nú ætla ég að fara að skrifa jólakortin. Fyrst tek ég vel til og svo raða ég öllu sem til þarf á skrifborðið fyrir framan mig. Kortastafla, jólakortalistanum með öllum heimilisföngunum, frímerkjum og setti af nýjum marglitum pennum. Svo set ég jóladisk í spilarann, kveiki á kerti og þá er allt tilbúið og ég get byrjað. Ekki trufla. Ég er í jólakortaham.
Ég sendi mikið af kortum. Það eru svo margir vinir og ættingjar heima sem ég vil senda kveðju, fólk sem ég hitti ekki oft, en vil alls ekki missa öll tengsl við. Við bætast svo nokkrir ættingjar Williams, og fólk sem ég hef kynnst hérlendis. Það var ekki venja heima að senda þeim jólakort sem maður hitti daglega og gat óskað gleðilegrar hátíðar persónulega, svo sem vinnufélögum og nágrönnum. Hér tíðkast það hinsvegar að fólk hreinlega skiptist á jólakortum. T.d. afhenda allir meðlimir hundagönguhópsins hver öðrum kort, og allir sem búa í götunni hér stinga korti innum lúgurnar hjá hver öðrum. Við fáum kort frá fólki sem við þekkjum ekki neitt, og sem veit ekki hvað við heitum. Á umslaginu stendur kannske bara No. 15 – og svo er undirskriftin No. 6 eða No. 8. Skondið.
Við fengum okkur nýtt sjónvarp fyrir rúmum mánuði síðan, og því fylgdi upptökutæki á sértilboði. Við getum tekið upp 80 klst. af efni, og það er hægt að taka upp á tveimur rásum í einu, svo við getum tekið upp tvo þætti og horft á þann þriðja á meðan.
Síðan við fengum tækið hefur orðið gjörbreyting á sjónvarpsnotkun á heimilinu. Við skoðum dagskrána, veljum það sem við viljum sjá, og tökum það svo allt upp. Svo byrjum við að horfa þegar okkur hentar í hvaða röð sem við viljum; það er hægt að byrja að horfa á þætti sem enn er verið að taka upp. Við rúllum hratt yfir allar auglýsingar, svo miklu styttri tími fer í að sjá það sem við viljum sjá. Þetta er sérstaklega þægilegt núna til að losna við að horfa á allar jólaauglýsingarnar.
Á hverju kvöldi í fleiri mánuði hef ég farið á vef sem kallast Jigzone, og gert pússluspil dagsins. Þetta tekur svona 5-6 mínútur, og er ómissandi (finnst mér). Það er sagt að maður eigi að halda heilasellunum í þjálfun til að forðast andlega hrörnun, svo ég hef afsökun fyrir þessari einkennilegu áráttu.
Leiðinlegasta verk í heimi er að strauja. Mér hefur alltaf leiðst það, og nú er ég alveg hætt. Ein af kvenréttindakonunum sem ég kynntist í Öldungadeildinni (anno 1974) sagði mér að hún væri búin að fleygja straujárninu, og önnur sagðist þekkja konu sem alltaf trassaði að strauja þangað til það væri komin geysi bingur, og þá færi hún í ríkið og keypti sér Martini flösku sem væri ómetanleg hjálp við strauningarnar. Þetta fannst mér á þeim tíma góð hugmynd, en lét mér nú oftast nægja að setja uppáhalds diskinn á spilarann og syngja svo og tralla meðan ég straujaði. Fyrst eftir að ég gerðist full-time heimavinnandi húsmóðir var ég afskaplega samviskusöm og straujaði allt, jafnt viskastykki sem nærföt, en með tímanum hefur gamla strauóbeitin og letin náð yfirhöndinni. Galdurinn er að taka tauið úr þurrkaranum 75% þurrt, brjóta þétt og vel saman og stafla í þurrkskápinn, þar sem heitavatnstankurinn er. Eftir tvo daga er allt slétt og fínt.
.jpg){kind=link}